لینک مطلب در ایسنا
خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران
سرويس: ميراث فرهنگي
نشست همانديشي برگزاري روز جهاني موزهها در 28 ارديبهشتماه 1391 عصر روز گذشته (يكشنبه، 25 ديماه) در موزهي هنرهاي امام علي (ع) برگزار شد.
به گزارش خبرنگار بخش ميراث فرهنگي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، در اين نشست، ابتدا رييس كميتهي ملي موزههاي ايران (ايكوم) ـ سيداحمد محيط طباطبايي ـ اظهار كرد: هر سال، ايكوم جهاني شعاري را در اين حوزه با نگاه به يك وجه از موزهها تبيين و بررسي ميكند تا در صورت تأييد، انتخاب و مطرح شود. امسال نيز شعار «موزهها در جهان در حال تغيير با چالشهاي جديد و الهامهاي جديد» انتخاب شده است.
براساس اين گزارش در ادامهي اين نشست، دبير كميسيون ملي يونسكو در سخناني بيان كرد: موزهها مردم را با سه حس محبت و دوست داشتن، دانش، يادگيري و آگاهي از تكامل مربوط به حوزهي علوم و آموزش و همچنين آگاهي يافتن از وضعيت مردم، درد و آلام بشري آشنا ميكنند.
محمدرضا سعيدآبادي ادامه داد: موزهها با موضوع جهان جديد و تغييرات پيش رو، چهار موقعيت موزه و توسعهي پايدار، عمومي كردن علم، موضوعهاي معنوي و موزه و خاطرات جهاني را دربرميگيرند. در بحث موزه و توسعهي پايدار بايد به اين نكته توجه كرد كه رشد و توسعهي اقتصادي صرف، امروز ديگر مورد نظر نيست، بلكه در اين حوزه، ملاحظات اجتماعي، فرهنگي و هويتي و همچنين ملاحظات زيستمحيطي نيز مورد توجه قرار ميگيرند.
او با تأكيد بر اينكه در بحث توسعهي پايدار به نوعي برنامهريزيها و رفتارها با اين موضوع ارتباط ميگيرند، بيان كرد: يكي از نكاتي كه ميتواند جامعهي بشري را از مشكلات پيش رو نجات دهد، اين است كه هرقدر علم عموميتر شود، قطعا از درد و رنج مردم كاسته ميشود و با صلح و آرامش بهتري روبهرو ميشود. در واقع، ماهيت رفتارها و سياستگذاريها ميتواند موزهها را بهعنوان مكاني كه نقش خاصي در برقراري ارتباط و آشنايي مردم با اين حوزه دارد، معرفي كند.
سعيدآبادي گفت: بسياري از موزهها و كتابخانههاي ما ميراث گرانقدري به نام ميراث مكتوب دارند كه اين شامل حافظهي جهاني نيز ميشود و ميتوان از اين امر براي تقويت حافظهي جهاني استفاده كرد.
وي تأكيد كرد: ما نيازمند آموزش بيشتر در حوزهي موزهداري و كارشناسي موزهها هستيم. بنابراين پيشنهاد ميكنم دست كم از چند كتاب و مجموعه كه در اين حوزه منتشر شدهاند، نگهداري و حفاظت كنيم و در صورت امكان، منابع ديگري را نيز به فارسي برگردانيم و يك برنامهي جامع براي موزهها ايجاد كنيم. قطعا موزهها نيازمند اين كار هستند.
او اظهار كرد: سال آينده، از روز جهاني موزهها ميتوان استفاده كرد و از مسؤولان خواست كه اگر در برخي نقاط در دستورالعملها و آييننامههاي اين حوزه، كمبودهايي وجود دارد، آنها را تقويت و اشكالها را برطرف كنند.
وي افزود: 35 سال است كه در ايران، روز جهاني موزهها را پاس ميداريم، براي سال 1391 با همين نام ميتوانيم پيشنهاد 35 كار و عملكرد پيش رو را در حوزههاي مختلف موزهداري مطرح كنيم.
در ادامهي اين نشست، سفير پيشين ايران در سازمان ملل متحد بيان كرد: جهان بهصورت جدي در حال تغيير و تحول است. كساني كه تجربهي كارهاي بينالمللي و سياسي را دارند و نگاهي تيزبين نسبت به اين تحولات دارند، ميتوانند عنصر بلامنازع فرهنگ و تأثير آن را در تحولات سياسي و بينالمللي جهان به خوبي مشاهده كنند.
سيدمحمدصادق خرازي مهمترين اقتصاد جهان در سال 2020 ميلادي را اقتصاد گردشگري دانست و ادامه داد: اين اقتصاد از اقتصاد انرژي بهعنوان يكي از مهمترين اقتصادهاي كشور، فراتر و بالاتر است. امروز اين دو حوزه در حال رقابت با يكديگر هستند، توان عظيم گردشگري و ميراث فرهنگي و ظرفيتسازي ما در آيندهي زندگي انسان و جهان بايد در اين حوزه مورد توجه قرار گيرد.
اين عضو ايكوم ايران افزود: در سال 2010 درآمد اقتصاد گردشگري در دنيا 970ميليارد دلار بود، در حالي كه حوزهي انرژي، درآمدي حدود دوهزار و 300ميليارد دلار داشته است، اما براساس پيشبينيها درآمد اقتصاد گردشگري در سال 2020 بايد حدود 15هزار ميليارد دلار باشد.
او گفت: آنچه اكنون در آيسسكو و يونسكو دنبال ميشود، تحول عميق و ژرف نسبت به برنامهريزي براي زيربناهاي ميراث فرهنگي و تأثير آن تحولات در بستر ميراث فرهنگي است كه ميتواند متجلي شود و در فرآوردهاي به نام اقتصاد يا صنعت گردشگري مطرح شود.
خرازي تأكيد كرد: گردشگري بدون ميراث فرهنگي معنايي ندارد. اگر گردشگري را يك صنعت بدانيم مفهوم آن به يك عقبه نياز دارد. تا زماني كه نگاه علاقهمندان به ميراث فرهنگي اصلاح نشود، امكان ندارد در كنار تحولات پيش روي جهان، ما نيز جلو برويم.
او با اشاره به آمار بهدست آمده از ايجاد موزهها تا سال 2020 ميلادي توسط سازمان جهاني موزهها، اظهار كرد: يكهزار و 100 موزه توسط سازمان جهاني موزهها در دنيا بهوجود ميآيند كه وظيفهي عرضهي هويت تاريخي ملتها را برعهده دارند.
وي گفت: غفلت بزرگ كه در حوزهي ميراث فرهنگي در كشور حاكم است، غفلتي است كه در قرن بيستم همهي دنيا به آن گرفتار شد و همه دچار يك خسران عجيب شدند. در اين غفلت، كل دنيا به اقتصاد توجه كرد و از فرهنگ غافل شد. اين غفلت و گريز از فرهنگ در صحنهي جهاني مشكلات زيادي را ايجاد كرد.
خرازي با اشاره به ايجاد شدن فقر فرهنگي در دنيا كه در سازمان ملل متحد در سال 1988 ميلادي بهشكل آشكار و شفاف بيان شد، بيان كرد: با بهوجود آمدن اين وضعيت، بيانيهاي در سازمان ملل مطرح شد كه در آن، يك كميسيون موظف به انجام مطالعات بنيادي براي مدت 10 سال در اين حوزه شد.
وي ادامه داد: متأسفانه در آغاز قرن بيستم به جاي توجه به فرهنگ، دو جنگ بزرگ در دنيا شكل گرفت. يكي از نارساييهاي فرهنگي غلبهي تبليغات بر تحقيقات بود كه نگاهي شتابزده را بهدنبال داشت تا اينكه در سال 2000 ميلادي نامگذاري اين سال را به نام گفتوگوي تمدنها شاهد بوديم.
خرازي اظهار كرد: باور داريم كه نگاه به فرهنگ، انتزاعي است و تا زماني كه از اين وضعيت خارج نشويم، به فرهنگ نگاه نشود، چشمان خود را باز نكنيم، از تحولات جهاني عقب ميمانيم، و نبايد اميد به اصلاح داشته باشيم.
او گفت: تصور ميكنم مردم بهصورت مجزا اين تشخيص را ميدهند، ولي اي كاش اهل فرهنگ و فكر نيز بفهمند كه جهان به كجا ميرود و بدون پاسداري از ميراث مكتوب نميتوان در قامت فرهنگ و اخلاق صحبت كرد. اگر تشخيص ما از ميراث فرهنگي و ميراث ماندگار درست باشد، به محيط زيست، بحران آب و وضعيتهاي از دست رفتهي جامعهي جهاني بيشتر توجه ميكنيم.
خرازي معتقد است: توسعه، بدون فرهنگ، عقيم است. اجراي عدالت بدون پايگاه و عنصر فرهنگ سرانجام و فرجامي ندارد و زماني رستگاري نصيب يك ملت ميشود كه نخبگان تشخيص درستي از اين قضيه داشته باشند.
به گزارش ايسنا، در ادامهي اين مراسم، رييس ايكوم ايران با اشاره به پايههاي شعار امسال ايكوم (موزهها در جهان در حال تغيير با چالشهاي جديد و الهامهاي جديد) چهار محور توسعهي پايدار، چراغ راه قرار دادن گذشته براي آينده، برنامهريزي براي آينده بر مبناي گذشته، ايجاد خلاقيت در اين حوزه را جزيي از اين شعار دانست.
محيط طباطبايي به پيشنهاد دبير كميسيون ملي يونسكو در ايران مبني بر پيشنهاد 35 كار براي روز جهاني موزهها در سال 1391 نيز اشاره و بيان كرد: درخواست ميكنيم در اين روز نمايشگاهي شامل همهي موزههاي كشور در قالب تعريف اين روز در يك مكان مشترك تشكيل شود، همچنين كارگاهي با اين عنوان پيش از 28 ارديبهشتماه 1391 برگزار شود.
در ادامهي اين نشست، يكي از اعضاي ايكوم ايران اظهار كرد: هر سال كميتهي ملي جهاني موزهها، شعاري را در اين حوزه مطرح ميكند. اين در حالي است كه تا كنون هيچ نتيجهي بيروني از شعارهاي اين روز نداشتهايم. در واقع، هيچيك از موزهها تا كنون در پي تحقق اين شعارها نبودهاند.
عليرضا دبيرينژاد افزود: موزههاي كشور دچار يكسري مشكلات دروني هستند كه نميتوان براي آنها كاري انجام داد، شايد ما بهجز تحقق اين بحثها بايد فرصتي براي دفاع از هويت موزههاي كشور داشته باشيم، در واقع، ما بايد يك تعريف بومي از وضعيت كشور و موزهها داشته باشيم كه موزههاي ما چه كاري ميتوانند انجام دهند. با اين شرايط، ديگر هيچ معيار كمي نداريم چه برسد به معيار كيفي.
در ادامهي اين مراسم، اعضاي ايكوم كه برخي از آنها رؤساي تعدادي موزهاي كشور، بخصوص موزههاي تهران بودند، به بررسي مباحثي در اين حوزه مانند ارتباط موزههاي ايران با موزههاي خارج از كشور، برگزاري همايشهايي با هدف بازديد از موزههاي فعال كشور، چگونگي افزايش مخاطبان موزهها و حضور فعالتر و بهتر اعضاي ايكوم شهرستانها در اين نشستها و جلسات پرداختند.
رييس ايكوم ايران نيز در پايان اين نشست گفت: ما دههي صلح را به پايان رسانديم؛ ولي متأسفانه به اين نكته توجه نداشتيم كه شناخت، مقدمهي صلح است. يكي از مهمترين اصالتهاي كنوني در دنياي موزهها، بحث صلح است، در حالي كه متأسفانه در 10 سال گذشته، در اين زمينه هيچ كاري انجام نداديم.
